Đăng ký một lần, sử dụng tất cả các tài nguyên của hệ thống choyte.com : Xem báo giá, tải tài liệu, đăng rao vặt, hỏi đáp...
Tổng quan về máy xét nghiệm sinh hóa máu
25/01/2015 16:19
Choyte.com
Máy xét nghiệm sinh hóa bán tự động Mindray BA-88A
Hệ thống máy sinh hóa tự động công suất cao AU-5800 của Beckman Coulter (tích hợp điện giải)
1. Xét nghiệm sinh hóa là gì
Xét nghiệm sinh hóa đóng vai trò quan trọng trong y học cũng như trong việc nghiên cứu thay đổi sinh lý, bệnh lý của những hằng số hóa sinh trong cơ thể người, đặc biêt đóng góp vào việc dự phòng, chẩn đoán và theo dõi điều trị.
Ngày nay với sự phát triển của khoa học kỹ thuật áp dụng trong khao học xét nghiệm, chẩn đoán đã giúp cho việc đánh giá kết quả nhanh, nhạy, chính xác và định lượng nhiều chất có nồng độ thấp.
Kết quả xét nghiệm hóa sinh là yếu tố khách quan phản ánh những diễn biến bên trong cơ thể. Tuy nhiên, những kết quả xét nghiệm hóa sinh còn bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố do môi trường tác động, tình trạng của cơ thể: biến thiên sinh học (tuổi, giới tính, hoạt động dinh dưỡng..), diễn biến tâm lý, tác động của các phương pháp điều trị (dùng thuốc, truyền dịch...), cách lấy mẫu, bảo quả mẫu, phương pháp xác định, tính kết quả.
Xét nghiệm sinh hóa đóng vai trò quan trọng trong y học cũng như trong việc nghiên cứu thay đổi sinh lý, bệnh lý của những hằng số hóa sinh trong cơ thể người, đặc biêt đóng góp vào việc dự phòng, chẩn đoán và theo dõi điều trị.
Ngày nay với sự phát triển của khoa học kỹ thuật áp dụng trong khao học xét nghiệm, chẩn đoán đã giúp cho việc đánh giá kết quả nhanh, nhạy, chính xác và định lượng nhiều chất có nồng độ thấp.
Kết quả xét nghiệm hóa sinh là yếu tố khách quan phản ánh những diễn biến bên trong cơ thể. Tuy nhiên, những kết quả xét nghiệm hóa sinh còn bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố do môi trường tác động, tình trạng của cơ thể: biến thiên sinh học (tuổi, giới tính, hoạt động dinh dưỡng..), diễn biến tâm lý, tác động của các phương pháp điều trị (dùng thuốc, truyền dịch...), cách lấy mẫu, bảo quả mẫu, phương pháp xác định, tính kết quả.
2. Nguyên lý hoạt động
Hiện nay hầu hết các máy xét nghiệm sinh hóa đều dùng phương pháp đo mật độ quang để xác định nồng độ của mẫu bệnh phẩm. Các bạn có thể tìm hiểu nguyên lý này tại nguyên lý đo quang trong xét nghiệm sinh hóa máu .
3. Cấu tạo
Một số máy có thể có những thành phần khác nhau, nhưng tất cả các máy sinh hóa đều có 3 thành phần chính là:
- Nguồn sáng: Là các đèn chiếu sáng có dải sóng tương đối rộng tùy theo bước sóng của phép đo mà người ta có thể sử dụng các loại nguồn khác nhau.
- Bộ phận tán sắc (tạo tia đơn sắc - thường là các kính lọc): Cho phép một loại bước sóng được truyền qua.
- Bộ phận thu nhận đo quang điện: Biến tín hiệu ánh sáng thành tín hiệu điện và khuyếch đại lên (nếu cần). Xác định mật độ quang qua sự các sự biến đổi về điện
Sơ đồ nguyên lý của một máy xét nghiệm sinh hóa cơ bản như sau:
Hiện nay hầu hết các máy xét nghiệm sinh hóa đều dùng phương pháp đo mật độ quang để xác định nồng độ của mẫu bệnh phẩm. Các bạn có thể tìm hiểu nguyên lý này tại nguyên lý đo quang trong xét nghiệm sinh hóa máu .
3. Cấu tạo
Một số máy có thể có những thành phần khác nhau, nhưng tất cả các máy sinh hóa đều có 3 thành phần chính là:
- Nguồn sáng: Là các đèn chiếu sáng có dải sóng tương đối rộng tùy theo bước sóng của phép đo mà người ta có thể sử dụng các loại nguồn khác nhau.
- Bộ phận tán sắc (tạo tia đơn sắc - thường là các kính lọc): Cho phép một loại bước sóng được truyền qua.
- Bộ phận thu nhận đo quang điện: Biến tín hiệu ánh sáng thành tín hiệu điện và khuyếch đại lên (nếu cần). Xác định mật độ quang qua sự các sự biến đổi về điện
Sơ đồ nguyên lý của một máy xét nghiệm sinh hóa cơ bản như sau:
4. Các loại máy sinh hóa
a. Máy sinh hóa bán tự động
Các dung dịch chuẩn được pha chế đơn lẻ, các quy trình vận hành được điều khiển bằng tay, việc đo đạc và tính toán kết quả thực hiện tự động trên nhiều mẫu một lúc.
Kỹ thuật viên sẽ thực hiện việc hút, pha và ủ hóa chất theo trình tự, rồi mới đưa vào máy xét nghiệm hút để đọc kết quả.
a. Máy sinh hóa bán tự động
Các dung dịch chuẩn được pha chế đơn lẻ, các quy trình vận hành được điều khiển bằng tay, việc đo đạc và tính toán kết quả thực hiện tự động trên nhiều mẫu một lúc.
Kỹ thuật viên sẽ thực hiện việc hút, pha và ủ hóa chất theo trình tự, rồi mới đưa vào máy xét nghiệm hút để đọc kết quả.
Máy xét nghiệm sinh hóa bán tự động Mindray BA-88A
b. Máy sinh hóa tự động
Các dung dịch chuẩn được pha tự động, các quy trình vận hành được điều khiển tự động, việc đo đạc và tính toán kết quả thực hiện tự động trên nhiều mẫu một lúc
Hóa chất được đưa vào ngăn chứa riêng của máy, KTV lấy mẫu bệnh phẩm, ly tâm và đưa vào ngăn chứa, máy sẽ tự động thực hiện theo yêu cầu từ pha hóa chất đến ủ và đọc kết quả.
Các dung dịch chuẩn được pha tự động, các quy trình vận hành được điều khiển tự động, việc đo đạc và tính toán kết quả thực hiện tự động trên nhiều mẫu một lúc
Hóa chất được đưa vào ngăn chứa riêng của máy, KTV lấy mẫu bệnh phẩm, ly tâm và đưa vào ngăn chứa, máy sẽ tự động thực hiện theo yêu cầu từ pha hóa chất đến ủ và đọc kết quả.
Hệ thống máy sinh hóa tự động công suất cao AU-5800 của Beckman Coulter (tích hợp điện giải)
5. Sử dụng và bảo quản
a. Khi bât, tắt máy
- Nên sử dụng bộ lưu điện để tránh trường hợp mất điện đột ngột. Khi có điện trở lại nên để nguồn điện ổn định 3-5 phút ta mới bật máy.
- Chú ý không bật máy ngay sau khi tắt máy, vì dòng điện cảm ứng có thể gây hại cho mạch điện tử. Sau ít nhất 30s để
máy ổn định mới bật máy.
- Trước khi tắt máy nên rửa nhiều lần bằng nước cất, đậy đầu bơm để tránh bị bụi bẩn rồi mới tắt nguồn.
- Nên đặt máy ở nơi khô thoáng, không bị ẩm, bụi bẩn, tốt nhất là có máy hút ẩm hoặc điều hòa.
- Hàng ngày dù không sử dụng máy cũng nên bật máy 30 phút để tránh máy bị ẩm, mốc
b. Khi làm xét nghiệm
- Trước khi làm xét nghiệm nên bật máy và đợi từ 5-10 phút cho máy ổn định rồi mới bắt đầu làm xét nghiệm
- Hóa chất lấy ra khỏi tủ nên để 15 đến 20 phút ở nhiệt độ phòng, ổn định rồi mới sử dụng
- Với các xét nghiệm dùng phương pháp Endpoint nên ủ đủ thời gian và đúng nhiệt độ cho phép
- Tránh lau đầu côn, đầu hút của máy và ống nghiệm bằng bông hay khăn bẩn. Vì như vậy sẽ dễ sót bông, dị vật có thể làm tắc trong buồng đo, dây bơm dẫn đến kết quả xét nghiệm bị sai lệch.
6. Những lỗi thường gặp khi làm xét nghiệm sinh hóa và cách khắc phục
a. Sai số do nguyên nhân chủ quan của KTV
- Hút mẫu bị lẫn cả hồng cầu -> Không nên để đầu côn pipet quá sâu trong ống mẫu, khi hút chú ý quan sát vị trí đầu côn
- Pha hóa chất không đúng tỉ lệ -> Pha theo đúng tỉ lệ của nhà cung cấp, sử dụng pipet đảm bảo chất lượng
- Thời gian ủ, nhiệt độ ủ không đúng -> Nên sử dụng bồn ủ, đồng hồ để đảm bảo chính xác
- Hút hóa chất bị lẫn bọt khí -> Chú ý thao tác khi sử dụng pipet đảm bảo đúng quy cách, pha hóa chất bị bọt nên gạn bớt bọt trước khi đưa vào ống hút của máy
b. Sai số do hóa chất, máy xét nghiệm
- Hóa chất lỗi, quá hạn sử dụng -> Khi phát hiện tuyệt đối không được sử dụng tiếp, phải sử dụng hóa chất khác đảm bảo chất lượng
- Máy báo ánh sáng bóng quá yếu hoặc quá mạnh -> Vệ sinh lại Flowcell (Curvete), kiểm tra đường ống có bông,dị vật, hay bị tắc không, đảo bảo mẫu hút không bị lẫn bọt khí. Kiểm tra lại Gain bóng, nếu không đạt chất lượng thì cần thay bóng chính hãng
- Flowcell (Curvete) bị bẩn tắc -> Nhấc Flowcell ra và dùng bơm tiêm hút cồn (hoặc nước cât) vệ sinh trong lòng Flowcell đẩy hết các dị vật trong lòng ống
- Bơm hút không đúng thể tích -> Kiểm tra đường ống có bị tắc không. Kiểm tra lại motor bơm hút của máy.
a. Khi bât, tắt máy
- Nên sử dụng bộ lưu điện để tránh trường hợp mất điện đột ngột. Khi có điện trở lại nên để nguồn điện ổn định 3-5 phút ta mới bật máy.
- Chú ý không bật máy ngay sau khi tắt máy, vì dòng điện cảm ứng có thể gây hại cho mạch điện tử. Sau ít nhất 30s để
máy ổn định mới bật máy.
- Trước khi tắt máy nên rửa nhiều lần bằng nước cất, đậy đầu bơm để tránh bị bụi bẩn rồi mới tắt nguồn.
- Nên đặt máy ở nơi khô thoáng, không bị ẩm, bụi bẩn, tốt nhất là có máy hút ẩm hoặc điều hòa.
- Hàng ngày dù không sử dụng máy cũng nên bật máy 30 phút để tránh máy bị ẩm, mốc
b. Khi làm xét nghiệm
- Trước khi làm xét nghiệm nên bật máy và đợi từ 5-10 phút cho máy ổn định rồi mới bắt đầu làm xét nghiệm
- Hóa chất lấy ra khỏi tủ nên để 15 đến 20 phút ở nhiệt độ phòng, ổn định rồi mới sử dụng
- Với các xét nghiệm dùng phương pháp Endpoint nên ủ đủ thời gian và đúng nhiệt độ cho phép
- Tránh lau đầu côn, đầu hút của máy và ống nghiệm bằng bông hay khăn bẩn. Vì như vậy sẽ dễ sót bông, dị vật có thể làm tắc trong buồng đo, dây bơm dẫn đến kết quả xét nghiệm bị sai lệch.
6. Những lỗi thường gặp khi làm xét nghiệm sinh hóa và cách khắc phục
a. Sai số do nguyên nhân chủ quan của KTV
- Hút mẫu bị lẫn cả hồng cầu -> Không nên để đầu côn pipet quá sâu trong ống mẫu, khi hút chú ý quan sát vị trí đầu côn
- Pha hóa chất không đúng tỉ lệ -> Pha theo đúng tỉ lệ của nhà cung cấp, sử dụng pipet đảm bảo chất lượng
- Thời gian ủ, nhiệt độ ủ không đúng -> Nên sử dụng bồn ủ, đồng hồ để đảm bảo chính xác
- Hút hóa chất bị lẫn bọt khí -> Chú ý thao tác khi sử dụng pipet đảm bảo đúng quy cách, pha hóa chất bị bọt nên gạn bớt bọt trước khi đưa vào ống hút của máy
b. Sai số do hóa chất, máy xét nghiệm
- Hóa chất lỗi, quá hạn sử dụng -> Khi phát hiện tuyệt đối không được sử dụng tiếp, phải sử dụng hóa chất khác đảm bảo chất lượng
- Máy báo ánh sáng bóng quá yếu hoặc quá mạnh -> Vệ sinh lại Flowcell (Curvete), kiểm tra đường ống có bông,dị vật, hay bị tắc không, đảo bảo mẫu hút không bị lẫn bọt khí. Kiểm tra lại Gain bóng, nếu không đạt chất lượng thì cần thay bóng chính hãng
- Flowcell (Curvete) bị bẩn tắc -> Nhấc Flowcell ra và dùng bơm tiêm hút cồn (hoặc nước cât) vệ sinh trong lòng Flowcell đẩy hết các dị vật trong lòng ống
- Bơm hút không đúng thể tích -> Kiểm tra đường ống có bị tắc không. Kiểm tra lại motor bơm hút của máy.
Choyte.com
Tin tức cùng chuyên mục
Thở Oxy dòng cao là gì và ý nghĩa có nó ?
Thở Oxy dòng cao là gì và ý nghĩa có nó ?
Thở Oxy dòng cao là gì và ý nghĩa có nó ?Thở Oxy dòng cao ( High Flow ) là phương pháp thở Oxy lưu lượng dòng chảy cao. Bằng việc kiểm soát giữa nồng độ Oxy +...
Nguyên lý hoạt động của hóa chất và máy phân tích huyết học tự động
Nguyên lý hoạt động của hóa chất và máy phân tích huyết học tự động
Nguyên lý hoạt động của hóa chất và máy phân tích huyết học tự độngHóa chất huyết học sử dụng trong phân tích tế bào máu đó là các hóa chất pha loãng, trong đó bao gồm các thành...
Lưu huyết não là gì? Tổng quan về máy ghi lưu huyết não
Lưu huyết não là gì? Tổng quan về máy ghi lưu huyết não
Lưu huyết não là gì? Tổng quan về máy ghi lưu huyết nãoLưu huyết não (Rheoencephalography-REG) là một phần của kỹ thuật ghi lưu huyết. Dựa vào đường ghi lưu huyết não để...
Máy thở CPAP là gì? Tổng quan về cấu tạo và chức năng của máy thở CPAP
Máy thở CPAP là gì? Tổng quan về cấu tạo và chức năng của máy thở CPAP
Máy thở CPAP là gì? Tổng quan về cấu tạo và chức năng của máy thở CPAPCPAP là chữ viết tắt của Continuous Positive Airway Pressure, nghĩa là Khí áp lực dương liên tục. Máy thở CPAP là máy tạo...
Tư vấn đầu tư, mua sắm, lựa chọn máy xét nghiệm sinh hóa máu
Tư vấn đầu tư, mua sắm, lựa chọn máy xét nghiệm sinh hóa máu
Tư vấn đầu tư, mua sắm, lựa chọn máy xét nghiệm sinh hóa máuMáy xét nghiệm sinh hóa máu là thiết bị rất quan trọng trong chẩn đoán và điều trị tại các cơ sở y tế. Tùy thuộc...
Lọc máu là gì? Các phương pháp và thiết bị lọc máu
Lọc máu là gì? Các phương pháp và thiết bị lọc máu
Lọc máu là gì? Các phương pháp và thiết bị lọc máuLọc máu là biện pháp loại khỏi máu các phần tử có trọng lượng phân tử nhỏ, là các chất cặn của quá trình...
Bơm tiêm điện là gì, cấu tạo và chức năng của bơm tiêm điện
Bơm tiêm điện là gì, cấu tạo và chức năng của bơm tiêm điện
Bơm tiêm điện là gì, cấu tạo và chức năng của bơm tiêm điệnBơm tiêm điện là một loại thiết bị y tế được thiết kế để gắn các loại bơm tiêm khác nhau (theo thể tích...
Quá trình hình thành và phát triển của kính hiển vi
Quá trình hình thành và phát triển của kính hiển vi
Quá trình hình thành và phát triển của kính hiển viKính hiển vi confocal là sự bắt đầu của cuộc cách mạng về hình ảnh, sau đó là các kỹ thuật có độ phân...
Các yêu cầu cơ bản của phòng xét nghiệm an toàn sinh học
Các yêu cầu cơ bản của phòng xét nghiệm an toàn sinh học
Các yêu cầu cơ bản của phòng xét nghiệm an toàn sinh họcAn toàn sinh học (ATSH) phòng xét nghiệm (PXN) là việc thực hiện các biện pháp nhằm giảm thiểu hoặc loại trừ các tác...
Nguyên lý và ý nghĩa một số xét nghiệm đông máu thông thường
Nguyên lý và ý nghĩa một số xét nghiệm đông máu thông thường
Nguyên lý và ý nghĩa một số xét nghiệm đông máu thông thườngCác xét nghiệm đông máu ngày càng được sử dụng nhiều và càng ngày người ta càng đưa thêm các xét nghiệm mới. Hầu...
Tin xem nhiều nhất
Máy chụp X quang là một thiết bị sử dụng phổ biến trong chẩn đoán hình ảnh, phương pháp tạo ảnh là sử dụng tia X (tia roentgen) để xây dựng và tái tạo lại hình ảnh về cấu trúc...
Siêu âm (Ultrasound / Sonography) – là một kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh không xâm lấn, áp dụng phổ biến trong y tế, phương pháp tạo ảnh là sử dụng sóng siêu âm...
Các loại ống nghiệm dùng trong xét nghiệm lâm sàng : EDTA, Heparin, Serum Chimigly, Citrate
Choyte.com có nhận được câu hỏi của một bạn hỏi về cách tính thời gian sử dụng của một bình oxy y tế. Thực ra, vấn đề này cũng khá đơn giản nếu chúng ta nắm rõ được...
Các hệ thống thông tin y tế HIS, RIS, LIS và PACS được triển khai ứng dụng rộng rãi và hiệu quả, xây dựng dựa trên tiêu chuẩn DICOM và HL7 nhằm hướng tới thống nhất về trao đổi và xử lý thông tin dữ liệu giữa các...
Một vấn đề rất nan giải mà hiện nay BYT vẫn chưa có thông tư nào hướng dẫn, quy định cách phân loại các Thiết bị, vật tư, hóa chất và sinh phẩm y tế ( dược phẩm có phân loại rất rõ ràng, khoa học ). Do tính phức...
